Aby kupić telewizor dostosowany do twoich potrzeb i możliwości, musisz znać odpowiedzi na wiele pytań. W naszym tekście znajdziesz informacje, które pomogą podjąć właściwą decyzję.
Aby kupić telewizor dostosowany do twoich potrzeb i możliwości, musisz znać odpowiedzi na wiele pytań. W naszym tekście znajdziesz informacje, które pomogą podjąć właściwą decyzję.
Plazma czy LCD? A może LED? Full HD czy HD Ready? Mały, duży czy olbrzymi? Jaki kontrast? Na ile istotny jest czas reakcji? Co to znaczy PiP? Temat zakupu telewizora potraktowaliśmy kompleksowo. Zaczęliśmy od sprawy podstawowej...
Aranżacja przestrzeni
Zastanów się dokładnie, w którym miejscu salonu stanie artefakt najważniejszy dla nowoczesnego mężczyzny. Zmierz odległość do kanapy. To ważne. Jeśli widz znajdzie się za blisko odbiornika, ujrzy niepożądane "techniczne szczegóły obrazu". Gdy usiądzie za daleko, nie będzie w stanie docenić wszystkich detali obrazu.
 | Jak wyliczyć odległość? Poniżej przedstawiamy tabelkę, do której zastosowaliśmy przelicznik sugerowany przy ustawianiu telewizorów z certyfikatem THX. Charakterystyczny znaczek, znany koneserom kina domowego, znajdziesz także na zestawach audio. Nawet jeśli twój odbiornik nie ma takiego, to i tak warto skorzystać z matematycznych sugestii. |
Są dość uniwersalne. Uwaga! Gdybyś zdecydował się na sprzęt o rozdzielczości mniejszej niż HD, minimalne oddalenie powinno być nieco większe.
 | Kąt widzenia
Choć telewizję możemy oglądać praktycznie z każdego miejsca pokoju, najlepszą jakość obrazu uzyskamy patrząc pod kątem 0-30 stopni.
Zalecana odległość oglądania
odległość (w metrach)
|
Jeśli chodzi o odległości, technologia produkcji ekranu (LCD, plazma) nie ma znaczenia. Weź ją jednak pod uwagę, jeśli sprzęt zamierzasz ulokować w nasłonecznionym miejscu. Tam najlepiej sprawdzą się ciekłe kryształy, które niwelują przeszkadzające w odbiorze odblaski. Wolisz plazmę? Postaw ją w ciemniejszym pomieszczeniu.
|
Rozpatrzmy ostatni już aspekt aranżacji pokoju: wbrew pozorom przy wyborze telewizora większego znaczenia nie powinien mieć parametr zwany "kątem widzenia". Wszystkie nowe urządzenia "dochodzą" do niemal 180 stopni (175-178), więc różnice są minimalne. Zresztą najlepszy obraz widzimy, obserwując ekran pod kątem 0-30 stopni.
LCD czy Plazma czy...?
Zasygnalizowana w poprzednim akapicie kwestia to jedno z podstawowych pytań ludzkości, na które nie ma jednoznacznej odpowiedzi. My skłaniamy się do wywrotowego wniosku: właściwie to obojętne. Ale po kolei, najpierw zapoznajmy się z techniką. W telewizorze każdy z milionów pikseli składa się z trzech subpikseli: czerwonego, zielonego i niebieskiego. Zależnie od intensywności świecenia poszczególnych kolorów dany piksel przybiera barwę, jaką ostatecznie widzimy na ekranie.
LCD i LED
W telewizorze LCD ciekły kryształ oświetlany jest od tyłu. Warstwa LCD działa jak przesłona czy żaluzja: zależnie od zmian polaryzacji przepuszcza więcej albo mniej światła. Najpopularniejsze wciąż jest podświetlenie kilkoma czy kilkunastoma lampami fluoroscencyjnymi (CCFL), rozmieszczonymi wzdłuż krawędzi lub na całej powierzchni ekranu.
| Budowa piksla ekranu LCD |
Coraz częściej wykorzystywane są jednak diody LED: białe albo ułożone w trójkolorowe (czerwony, zielony i niebieski) bloki. Liczba lampek (najczęściej 128-240) zapewnia równomierne podświetlenie, znacznie szersze spektrum barw, lepszy kontrast i mniejsze wydzielanie ciepła, a więc i mniejsze zużycie energii. Czasem diody rozmieszcza się też wzdłuż brzegów ekranu - tak jest w najcieńszych telewizorach na rynku. Minusy? Na razie cena.
Plazma
W plazmie każdy (!) subpiksel to, mówiąc w uproszczeniu, szklana komora wypełniona gazem (ksenon plus neon). Na jej końcach znajdują się elektrody. Po przyłożeniu wysokiego napięcia gaz zamienia się w plazmę, która emituje światło ultrafioletowe. Pokryte luminoforem rurki aktywują się pod jego wpływem, emitując światło widoczne dla ludzkiego oka.
| Budowa piksla ekranu plazmowego |
| OLED Ostatnio na rynku pojawiła się trzecia technologia - OLED. Uwaga, choć tu również świecą diody, niewiele łączy ją z LED-ową! "O" oznacza "organiczny". Prąd płynie od katody do anody przez warstwy polimeru, dostarczając do warstwy emisyjnej (złożonej z piksli w trzech lub czterech - z dodatkowym białym - kolorach) elektrony ukradzione z warstwy przewodzącej. Po brakujących cząstkach w tej drugiej zostają "dziury", które są "zapychane" przez |
|
nadmiarowe cząstki z pierwszej. W wyniku procesu wydziela się energia w postaci światła. Na raczkującą technologię na razie stawia Sony. Pionierski 11-calowy model XEL-1 kosztuje niemal 15 tys. zł, choć jego żywotność jest znacznie krótsza niż telewizorów LCD czy plazmowych. Na pocieszenie pozostaje fakt, że grubość urządzenia to 3 mm (sic!). Do produkcji OLED-ów nie używa się rtęci (są więc ekologiczne) i mają najlepsze parametry, jeśli chodzi o czas reakcji czy kontrast.
| Sprzedaż różnych typów telewizorów Źródło: DisplaySearch Panasonic TX-P46G10E Cena: 4800 zł Czas reakcji: 0,001 ms! Częstotliwość odświeżania: 600 Hz. Specyfikacja techniczna tej plazmy Panasonica imponuje. Czy jednak liczby mają aż taki wpływ na jakość obrazu...? |
Dla zasady wypada też wspomnieć o telewizorach tylnoprojekcyjnych i klasycznych kineskopowych. Obie technologie są jednak w odwrocie i czołowi producenci dawno wycofali się z ich wytwarzania - starociami z wielkim garbem nie zawracaj sobie głowy.
Pojedynek na parametry
Skoro już nadgryźliśmy temat parametrów: w opisie każdego telewizora znajdziemy ich dziesiątki. Spójrzmy na najważniejsze.
Czas reakcji
Według standardów ISO to czas przejścia pojedynczego piksla ze stanu zapalonego (biały) do zgaszonego (czarny), a następnie ponownie do stanu zapalonego. Im mniejszy, tym lepszy, oczywiście. Zbyt długi - przy szybkiej akcji (sport, gry wideo) - może powodować efekt smużenia. W tej kategorii wygrywają plazmy, w których czas reakcji spada do 0,001 ms. W LCD ten wskaźnik to 2-4 ms. Tak naprawdę do oglądania filmu wystarczy nam czas reakcji poniżej 15 ms.
| Sharp Aquos LC-46DH77E Cena: 7000 zł Ten telewizor LCD odbierze sygnał naziemnej telewizji cyfrowej. Oczywiście w najlepszej rozdzielczości i jakości (Advanced Super View, Pure Black Panel). Pozwoli też na obejrzenie zdjęć prosto z pamięci USB. |
Czerń/kontrast
Ten współczynnik określa różnicę pomiędzy najciemniejszym i najjaśniejszym pikselem na wyświetlaczu, która wpływa na percepcję ostrości obrazu. Ponieważ to istotny parametr, producenci wymyślili pojęcie kontrastu dynamicznego: czyli różnicy między pikselem najjaśniejszym a najciemniejszym, jednak czysto teoretycznej, niemożliwej do uzyskania na ekranie w jednym momencie. Kiedy obraz jest raczej ciemny - lampa podświetlająca również jest przyciemniana; kiedy raczej jasny - podświetlana. Czy biel może być jeszcze bielsza? O czym tak naprawdę świadczy imponujący kontrast dynamiczny na poziomie 7 000 000:1 (Samsung 8500)? Ciężko powiedzieć jednoznacznie. Zwracaj uwagę na kontrast statyczny, czyli różnicę między najciemniejszym a najjaśniejszym punktem występującymi na ekranie jednocześnie! 50 000:1 brzmi bardzo dobrze. Ale nawet te wartości są mylące, a wyniki pomiaru umiarkowanie dokładne. Najlepiej przyjrzyj się obrazowi na miejscu w sklepie. W teorii plazma jest lepsza. W takich odbiornikach czarny to "wyłączony" piksel, a nie jak w LCD - przysłonięty. Dziś różnice coraz bardziej się zacierają, zwłaszcza jeśli chodzi o telewizory ciekłokrystaliczne z podświetleniem LED.
| Częstotliwość odświeżania Wyrażana w hercach, informuje o tym, ile razy w ciągu sekundy wyświetlany jest obraz (tj. ekran 75 Hz odnawia obraz 75-krotnie). Nazwa parametru wywodzi się od telewizorów kineskopowych, gdzie informowała, ile razy na sekundę tzw. plamka "omiecie" cały ekran. W LCD i plazmach każdy piksel jest sterowany niezależnie, a częstotliwość oznacza de facto, jak często obraz jest "podawany" ze źródła. Oczywiście, im większa, tym lepiej, ale... W tym wypadku wyścig na cyferki też nie ma większego sensu - 100 Hz to aż za dużo.
Zużycie energii Generalnie, w związku ze sposobem emisji światła, plazma zużywa więcej energii: średnio 0,34 W na cal kwadratowy (w LCD jest to 0,27 W). Jeśli jednak zestawimy dwa telewizory tego samego producenta o tej samej przekątnej - okazuje się, że nie jest to reguła bez wyjątków. LG 42PQ6000 (plazma) pobiera 175 W, a 42LH5000 (LCD)... 210 W. Dla porównania, twoje PS3 zużywa 197, Xbox - 187, a Wii - 19 W. |
Cena
Na końcu najważniejszy z "parametrów". Plazmy są tańsze od analogicznych modeli LCD, ale istotne różnice pojawiają się dopiero przy ogromnych modelach. Plazma Panasonica TH-65PY700E (pierwsza liczba oznacza przekątną ekranu w calach; o znaczeniu pozostałych cyferek i literek przeczytasz na stronie www.logo24.pl w tekście pt. "Teleszyfry") jest o 5 tys. zł tańsza od analogicznego LCD TH-65PY700 (17 500 zł). Przy mniejszych rozmiarach ceny są prawie wyrównane. Plazma Samsunga PS42B450 kosztuje 2250 zł, a odpowiadający jej LCD LE42B450 - 2400 zł.
| ORION TV42FX500D Cena: 3000 zł Niewygórowana cena jak na telewizor najnowszej generacji: duży, Full HD i dekodujący MPEG-4. |
| Ready for Full HD?
Czym różni się stan gotowości od gotowości? HD Ready jest smażeniem steków na kaloryferze - w ten sposób nie osiągniemy pełni smaku. Ta norma definiuje minimalne kryteria, jakie muszą spełniać telewizory, by wyświetlać sygnał HDTV - telewizji wysokiej rozdzielczości (tj. wyższej niż PAL). W praktyce określa ona urządzenia, w których liczba linii poziomych w formacie 16:9 wynosi 720 (i 1280 w pionie) - bez przeplotu, lub 1080 (i 1920 w pionie) - ale z przeplotem. Ów "przeplot" to sztuczka polegająca na tym, że w danym momencie obraz jest wyświetlany w co drugiej linii - nazwijmy je parzystymi. W kolejnym ułamku sekundy zapalają się pozostałe - nieparzyste. |  |
| Możemy okłamać oczy, ale nie matematykę: oglądamy obraz złożony z 590, nie 1080 pasków. Aby uzyskać 1080 linii w poziomie (i 1920 w pionie) jednocześnie, potrzebny jest telewizor Full HD. Jeśli przy rozdzielczości znajduje się literka "p", (np. 1080p) to znaczy, że sprzęt oferuje obraz progresywny - bez |
| przeplotu. Telewizory z przeplotem mają literkę "i" (np. 1080i). Jakie z tego wnioski? Jeśli odbierasz sygnał z klasycznej anteny, "zwykłej" lub cyfrowej kablówki albo satelity, PS2, Wii czy DVD (tak, DVD i większość konsoli wcale nie zapewniają najlepszego obrazu), wystarczy ci telewizor HD Ready - wymienione urządzenia obsługują maks. 720x576 pikseli. Z dobrodziejstw Full HD skorzystasz tylko wtedy, jeżeli do telewizora transmitujesz przez kabel HDMI sygnał o najwyższej rozdzielczości (kablówka lub satelita HD, Blue-ray, PS3). Wkrótce sprzęt przyda się też do odbioru cyfrowej telewizji naziemnej. |  |
| Telewizja HD w Polsce
|
Cyfrowa rewolucja naziemna
Zgodnie z wymogami Unii Europejskiej z eteru Polski zniknie analogowy sygnał telewizyjny. Zastąpi go cyfrowy. Może będzie to rok 2012, może 2013, a może 2015. U nas nigdy nic nie wiadomo.
 | Dzięki rewolucji zamiast obrazu PAL (768x576 pikseli) i dźwięku mono/stereo będziemy rozkoszować się zaletami rozdzielczości 1920x1080, dźwięku 5.1, wybierzemy sobie wersję językową filmu, włączymy napisy i materiały dodatkowe (np. wywiad z reżyserem), a także skorzystamy z usług typu VoD (Video on Demand). Pięknie! Do tego w obrębie jednej wiązki częstotliwości, zwanej multipleksem, nadajniki będą w stanie transmitować do 16 programów telewizyjnych i radiowych (obecnie na jednym kanale możemy oglądać jeden program). Najprawdopodobniej dzięki pierwszemu (darmowemu) multipleksowi obejrzymy TVP (1, 2 i Info), Polsat, TVN, TV 4 oraz TV Puls. Docelowo na obszarze Polski z nadajników DVB-T (Digital Video Broadcasting - Terrestrial), czyli naziemnej telewizji cyfrowej, poleci ok. 30 programów, w tym kilka w jakości HD. Choć do odbioru wystarczy antena lub kabel, kilkanaście milionów gospodarstw będzie musiało albo zmienić telewizor na taki z dekoderem MPEG-4, albo dokupić tuner (ok. 400 zł) lub moduł do gniazdka CI (od 200 zł). W czerwcu na DVB przerzuciły się Stany Zjednoczone. |
Funkcje i bajery
Na co jeszcze zwrócić uwagę? Producenci kuszą rozmaitymi funkcjami. Przyjrzyjmy się wybranym.
| 24 Smooth Film/Motionflow Pomysł firm - odpowiednio - Panasonic i Sony na zwiększenie liczby klatek na sekundę (poprzez ich "dorobienie"), a w konsekwencji - lepszą płynność obrazu. Przydatne przy filmach HD.
24p True Cinema/Real Movie Wyświetlanie filmu w "oryginalnym" tempie 24 klatek na sekundę: o jedną klatkę na sekundę wolniej niż ma to miejsce zazwyczaj w telewizorach (90-minutowy film kinowy w telewizji trwa ok. 86,5 min). |  |
Zabieg ma na celu odtworzenie obrazu w formie jak najbliższej wersji kinowej, a nie lekko przyspieszonego.
Pulldown
Także ta funkcja pozwala rozkoszować się jakością oryginalnego obrazu kinowego (poprzez rozbicie sekwencje klatek progresywnych na takie z przeplotem). Kolejna z pomysłowych sztuczek służących uzyskaniu maksymalnie płynnej wizji i idealnego dźwięku.
Korektory obrazu
Technologii jest wiele, a każda firma nazywa je inaczej. I tak mamy np. Advanced Super View, Pure Black Panel (Sharp), Natural Vision, Vreal Pro, Digital Cinema Colour (Panasonic) czy Perfect Pixel HD Engine, Perfect Natural Motion, Perfect Contrast czy Perfect Colors (Philips). Ma je każdy nowy telewizor i... na pewno nie przeszkadzają - o tych funkcjach poczytaj sobie na stronach producentów.
| LG 42PQ6000 Cena: 2950 zł Podobnie jak u Panasonica, częstotliwość odświeżania tej plazmy to także 600 Hz. Ciekawe, dokąd doprowadzi ten wyścig na herce... |
Format obrazu
Dla HDTV, Blue-ray i DVD standardem jest panoramiczny obraz 16:9 - w takich proporcjach produkowane są obecnie telewizory i na taki przechodzi większość nadawców. Jeśli ekran ma format 4:3, obraz panoramiczny uzyskany zostanie poprzez pojawienie się u góry i dołu czarnych pasów. 4:3 jest standardowym formatem "starej" telewizji i "starych" telewizorów. Możliwość zamiany obrazu z 16:9 na 4:3 przydaje się coraz rzadziej (czarne pasy wyskakują wówczas na pionowych krawędziach ekranu panoramicznego). Philips jako jedyny oferuje także telewizory w formacie 21:9 (przy rozdzielczości 2560x1080p!), a sprzęt samodzielnie dokonuje przeformatowania obrazu - i to bez pasów. Wiele odbiorników automatycznie dopasowuje obraz - na różne sposoby i w różnych trybach, czego konsekwencją może być... nienaturalna zmiana jego proporcji (np. rozciągnięcie).
Overscan
Obcinanie krawędzi obrazu w celu usunięcia ewentualnych zakłóceń powodowanych przez źródło sygnału. Wielu graczy woli, by tę funkcję dało się wyłączyć, bo okrawa fragmenty ważne dla rozrywki...
| Samsung UE46B7000 Cena: 10 000 zł W tym ultracienkim (29,9 mm!) telewizorze źródłem światła są lampy LED. Należy do serii 7 - najbardziej zaawansowanej linii odbiorników Samsunga. |
EPG
Elektroniczny przewodnik programowy. Umiarkowanie potrzebny, wygodniej korzystać z dodatku do piątkowej "Gazety Wyborczej" lub stron typu www.teleman.pl.
DLNA
Standard pomagający w dzieleniu się multimediami w ramach domowej sieci urządzeń wszelakich, od komputera, przez telewizor, nagrywarkę DVD, konsolę, po kamerę i komórkę. Aby funkcja się przydała, konieczny jest serwer DLNA, jako który może posłużyć np. komputer.
| Bluetooth, internet, złącze USB Czemu nie? Wyświetlanie zdjęć na ekranie telewizora bezpośrednio z przenośnej pamięci czy oglądanie na nim filmików z YouTube'a to wygodne rozwiązania imprezowe. W urządzeniach Sony możesz też trafić na funkcję AppliCast - podgląd RSS-owanych newsów z internetu podczas oglądania telewizji.
Dźwięk Jeśli nie masz osobnego zestawu audio, zwróć uwagę na parametry głośników. Wielu producentów chwali się systemami typu Surround czy Dolby Digital. Do tego czasem dochodzą fajne patenty technologiczne, jak np. AVC (automatyczne przyciszanie dźwięku podczas reklam). |
|
Obudowa
Telewizor może być ładny lub jeszcze ładniejszy. Firmy oferują różne kolory oraz materiały - nie jesteś skazany na matową czerń.
Ambilight
Patent Philipsa: dynamiczne emitowanie kolorów z ekranu poza krawędzi urządzenia (poprzez umieszczone z tyłu urządzenia diody LED). Wygląda super, a obraz wydaje się jeszcze większy!
| Philips 56PFL9954H/12 Cena: 20 000 zł Znany też jako Cinema 21:9. Niesamowity format obrazu, niesamowity rozmiar, niesamowita rozdzielczość, niesamowite podświetlenie ambilight. Niesamowita cena. |
PiP
Brzmi zabawnie, a oznacza Picture in Picture, czyli obraz w obrazie. Dzięki tej funkcji uzyskujemy w okienku podgląd z innego źródła. Czyli grając na konsoli, możemy jednocześnie obserwować mecz. Uwaga! PiP PiP-owi nierówny: aby był "pełny" (wyświetlał dwa obrazy z dwóch kanałów TV), telewizor musi mieć dwa tunery. Jeśli ma jeden, będziesz mógł odtwarzać na ekranie obrazy np. z anteny i DVD, ale próba oglądania dwóch programów się nie powiedzie. Sprawdź specyfikację techniczną sprzętu.
| JVC LT-47DV1 Cena: 5800 zł Oprócz najlepszej rozdzielczości ten telewizor oferuje coś jeszcze. Sterujemy nim poprzez... klaskanie. |
Sterowania przez klaskanie
Pomysł JVC - tym zaimponujesz każdej dziewczynie!
Wejścia i wyjścia
Do czego służą poszczególny "dziurki" z tyłu i boku obudowy? Czy wszystkie są potrzebne? Na te pytania odpowiada poniższa tabelka. Wybiegając myślami w przyszłość, najważniejsze jest złącze HDMI. Na razie jednak cztery wejścia tego typu w jednym telewizorze to aż za dużo. Sprzęty starszej generacji, w tym większość konsol czy DVD, obsługiwany jest przez złącza innego typu. Wygląda na to, że będą one jeszcze długo w użyciu.
|
Fakty i mity
| Na koniec rozprawimy się z plotkami. Bez obaw: pogarszanie się obrazu w plazmach wraz z upływem czasu to już przeszłość. Rzeczywiście, kiedyś świadomi użytkownicy "docierali" takie telewizory - poprzez oglądanie "na mniejszym kontraście" i częste zmiany kanałów unikali pojawiania się "duszków", czyli cieni po wyświetlanych długo jasnych elementach (np. logo stacji telewizyjnych). Jednak dzięki pracom nad luminoforem w nowych modelach problem już w zasadzie nie istnieje. Nieprawdą jest również twierdzenie, że piksele ekranu ciekłokrystalicznego wypalają się. Jeśli chodzi o żywotność, ciężko dziś mówić o znaczących różnicach między LCD a plazmą. Wszystkie telewizory mają nominalny czas pracy około 60 tys. godzin. Teoretycznie oznacza to grubo ponad 25 lat oglądania, sześć godzin dziennie przez 365 dni w roku... |
|
Przy wyborze telewizora tak naprawdę najważniejsze jest wrażenie, jakie odniesiesz podczas wizyty w sklepie. Weź pod uwagę, że na ekranie często wyświetlane są prezentacje przygotowane przez firmy pod dany model. Poproś sprzedawcę, aby "przepiął" na inne źródło. Porównaj sprzęt od kilku producentów. Najlepszym narzędziem badawczym są twoje oczy!
Tekst: Łukasz Figielski, Maciek Sikorski
Zdjęcia: Shutterstock, materiały promocyjne
Czytaj w Znam.to: Nie wiem po co taki wielki, ale jest super
Czytaj też na Logo24:
 | Tak jak z oznaczeń na oponie samochodowej można odczytać wiele cennych informacji, tak i literki w nazwie modelu telewizora mają wbrew pozorom jakiś sens. | |
 | DVD na twardo Jeśli nagrywarka DVD, to tylko z twardym dyskiem! Prezentujemy wszystkie urządzenia tego typu, znajdujące się obecnie w ofercie czołowych producentów. Ustawiliśmy je w kolejności: od najtańszego, po najdroższe. Dzięki DVD HDD zostaniesz domowym realizatorem transmisji meczu, organizując powtórkę akcji jednym przyciskiem na pilocie. Podczas wakacyjnych wojaży nagrasz ulubione seriale, nie martwiąc się o wymianę płyty. Przeniesiesz obraz z kamery, dokonując jego montażu. A standardowe złącze HDMI zapewni ci najlepsze audio i wideo. | |
 | Władca pilotów Telewizor, DVD, wieża, komputer, projektor PVR amplituner, czasem nawet oświetlenie. Dobry pilot uniwersalny umożliwi ci sterowanie każdym urządzeniem obsługującym podczerwień. | |
Czytaj także
