Przed wyprawą do sklepu AGD zalecam odrobinę spokoju. Trzeba się dokładnie przyjrzeć czego chcemy, jakie są nasze oczekiwania, możliwości techniczne mieszkania oraz czy stawiamy na design, wygodę, ekologię, a może na ceny. Jak sami widzicie zmiennych jest bardzo dużo. A tam gdzie dużo pytań i niedomówień, rodzą się nerwy i niepotrzebne konflikty.

Wiem, bo sam przez to wszystko przechodziłem jakiś czas temu i dlatego postanowiłem napisać ten poradnik. Mam nadzieję, że uratuje Was od wielu kłopotów, a może nawet błędnych decyzji.

Przygotowując się do zmian i zakupów wiedziałem trzy rzeczy – a mianowicie, że istnieją kuchenki gazowe, indukcyjne i jak mniej więcej działają. Nie miałem natomiast pojęcia, że istnieje także trzecie rozwiązanie i to całkowicie polskie, czyli płyty gazowo-ceramiczne. Nie zdradzę tutaj, co finalnie zakupiłem, bo nie w tym rzecz. Istotą poradnika jest pokazanie poszczególnych rozwiązań oraz ich wad i zalet. Do roboty!

Kuchenka gazowa, płyta indukcyjna, płyty gazowo-ceramiczne – dla kogo, jak działają i gdzie lepiej się sprawdzą?

Kuchenka gazowa spala gaz ziemny z sieci lub z podłączonej butli. Ma tę niewątpliwą zaletę, że do jej uruchomienia nie jest konieczny prąd, a więc nawet w czasie awarii możemy ją spokojnie uruchomić. Można powiedzieć, że kuchenka gazowa to symbol tradycji. Przed laty, stanowiła zintegrowany, spory mebel, na którym się gotowało oraz piekło w gazowych piekarnikach. Moda na inne meble w kuchni oraz organizację sprzętów AGD, sprawiła że najpopularniejsze są indywidualnie montowane płyty gazowe oraz oddzielny piekarnik, teraz najczęściej elektryczny. Tradycja nie oznacza jednak zacofania, gdyż płyty gazowe wyposażane są obecnie wiele ciekawych dodatków. Najnowsze modele płyt gazowych wyposażone są w zapalarki zintegrowane z pokrętłami, a także zabezpieczenie, które odetnie dopływ gazu, jeśli płomień zgaśnie.

Urządzenia gazowe sprawdzą się najlepiej w mieszkaniach z osobną kuchnią. Wpływają na to choćby odkryte palniki, duża ilość ciepła emitowanego dookoła oraz drobinki, które unosząc się powodują tłusty osad. Walka z nim jest dość dużym wyzwaniem. Dodatkowo ogień może sprzyjać przypaleniom sprzętów, łyżek oraz poparzeniom. Z drugiej strony, do gotowania na płycie gazowej nie trzeba kupować specjalnych naczyń. Nadaje się każdy garnek oraz naczynia szklane i ceramiczne.

Garnki - skandynawska kuchniaGarnki - skandynawska kuchnia @morsoliving

Doskonale poczują się przy niej osoby przywiązane do tradycyjnych metod gotowania.

Wiele osób, a w tym kucharzy, twierdzi wręcz, że jedynym gotowaniem jakie uznają, jest przyrządzanie potraw na ogniu, gdyż wtedy potrawy mają dużo lepszy smak a gotujący większą kontrolę nad procesem przygotowania jedzenia.

Minusem może być czas, który trzeba poświęcić na gotowanie. Zwolennicy kuchenek gazowych powiedzą, że jest to celebrowanie przygotowania posiłku, ale w dzisiejszych, bardzo rozpędzonych czasach, dla wielu będzie to przeszkoda.

Trudne w czyszczeniu. Po każdym gotowaniu jest sporo elementów do wymycia.

Płyta indukcyjna jest zasilana prądem. I tu ujawnia się wrażliwość tego sprzętu. W razie jego braku, nici z gotowania. Cewki umieszczone wewnątrz urządzenia wytwarzają pole elektromagnetyczne. Naczynia do gotowania ustawia się na specjalnych polach, gdzie podgrzewane jest ich dno. Pozostała część płyty jest chłodna, a więc całkowicie bezpieczna dla gotującego. Nawet oparcie się o nią nie spowoduje poparzenia. Myślę, że będzie to cenna właściwość, jeśli w domu znajdują się dzieci.

Wybierając płytę indukcyjną trzeba zwrócić uwagę jak jest zasilana. Na rynku są dostępne obecnie dwa rozwiązania. Pierwsze i to jest zdecydowanie bardziej popularne, to zasilanie z instalacji trójfazowej. Jeśli jej nie macie, konieczne będzie wykonanie przyłącza, albo zdecydowanie się na rozwiązanie numer dwa, czyli indukcję podłączaną do standardowego gniazdka.

Mimo, że drugie rozwiązanie wydaje się zbawieniem, to doczytałem, że ma swoje wady w postaci czasu potrzebnego do ogrzania potraw. Mamy tu więc czynnik ekonomiczny w postaci zwiększonego zużycia prądu.

Naczynia do gotowania na płycie indukcyjnejNaczynia do gotowania na płycie indukcyjnej Fot. shutterstock

Płyty indukcyjne pozwalają wyjść poza stereotyp kuchni, czyli oddzielnego, wydzielonego pomieszczenia w domu, w którym paruje, pryska i parzy. Nowoczesny wygląd i brak palników sprzyja instalacji w otwartych kuchniach oraz na wyspach.

Płyty indukcyjne oferują wiele funkcji i programów ułatwiających gotowanie. Są to m.in.:

- Booster - większa moc grzania,

- Podtrzymanie temperatury potrawy,

- Pauza - pozwala na chwilowe przerwanie gotowania. To przydatne, gdy z jakiegoś powodu na chwilę trzeba wyjść z kuchni. Funkcja zapamiętuje ustawienia i po powrocie wystarczy jeden przycisk, by powrócić do poprzedniego stanu.

- Bridge - pozwala połączyć kilka pól grzewczych w jedno. To bardzo przydatne w przypadku dużych garnków.

Są też bardzo łatwe w czyszczeniu.

Gazowa płyta ceramiczna – płyta gazowa pod szkłem, to jest właśnie moje odkrycie, o którym wspominałem wcześniej. Ukrycie palników pod powierzchnią płyty ceramicznej oraz spalanie gazu w wysokiej temperaturze powoduje jego efektywniejsze wykorzystanie, a tym samym większą oszczędność. Dodatkowo jest to rozwiązanie proekologiczne, gdyż w wyniku takiego spalania ilość produkowanego tlenku węgla jest znacznie mniejsza. Rozwiązanie to zapobiega też osadzaniu się tłuszczu i zanieczyszczeń na meblach kuchennych.

Płyta gazowo-ceramicznaPłyta gazowo-ceramiczna Dynaxo

Zasilane są zasilaczem 12 V, który podłącza się do zwykłego gniazdka 230 V. Podłączenie do prądu umożliwia sterowanie płytą za pomocą dotykowego panelu i zasila iskrownik, który automatycznie zapala gaz. Aby płyta była niezależna od przerw w dostawie prądu, należy ją podłączyć do zasilacza awaryjnego UPS. Ta specjalna bateria pozwoli w pełni korzystać z płyty nawet przez kilka dni.

Szklana płyta gazowa nie jest alternatywą dla kuchni indukcyjnej, ale jej poważnym konkurentem, który szybko zyskuje na popularności.

Tego rodzaju płyty działają, podobnie jak klasyczne kuchenki gazowe, na gaz z sieci miejskiej (ziemny) i z butli (propan – butan lub propan). Dzięki temu sprawdzą się wszędzie, bez konieczności rezygnacji z komfortu przyrządzania posiłków na gazie niezależnie od tego gdzie mieszkasz. Uniwersalność płyty gazowej pod szkłem to jeden z wielu atutów tego rozwiązania.

Płyta gazowo-ceramicznaPłyta gazowo-ceramiczna Dynaxo

Wyglądają także bardziej jak płyty indukcyjne, chociaż pod szkłem wciąż znajdują się palniki gazowe. Płytę możemy użytkować korzystając z garnków, które mamy już w domu. Ponieważ w tym wypadku „gaz jest pod szkłem” to nie ma bezpośredniego kontaktu płomienia z powierzchnią garnka. Przedłuża to żywotność naczyń i odpada konieczności szorowania przypalonych den i osmolonych rantów.

Podobnie jak płyty indukcyjne, są łatwe w czyszczeniu.

Kuchenka gazowa, płyta indukcyjna, płyty gazowo-ceramiczne – co się bardziej opłaca?

Zanim dowiedziałem się o istnieniu płyt gazowo-ceramicznych, żyłem w przeświadczeniu, że kuchenka gazowa jest jednak tańsza w eksploatacji. I faktycznie tak było.

Jak policzyli specjaliści, przyjmuje się, że 3 lub 4-osobowa rodzina zużyje w ciągu roku ok. 150 metrów sześciennych gazu lub 1646 kW/h do gotowania. Z kolei płyta indukcyjna przy takim samym wykorzystaniu zużyje rocznie około 1100 kW/h. Ponieważ gaz jest tańszym paliwem, wychodzi taniej. Czasami nawet dwukrotnie.

Trzeba też pamiętać, że w przypadku płyty indukcyjnej konieczna jest inwestycja w specjalne garnki i naczynia przeznaczone do tego rodzaju kuchenek oraz, wspomniana wyżej, sprawa przyłącza gazowego.

Płyta gazowo-ceramicznaPłyta gazowo-ceramiczna Dynaxo

I tu wkracza płyta gazowo-ceramiczna. Okazuje się, że zużywają mniej gazu niż tradycyjne kuchenki gazowe. Ma na to wpływ umieszczenie palników pod ceramiczną powierzchnią. Dzięki temu ciepło nie rozchodzi się po pomieszczeniu i ogrzewa naczynie w sposób bardziej efektywny niż w tradycyjnych kuchenkach gazowych. Ponieważ płyta jest rozgrzana w całości, to można wykorzystywać powierzchnie nie znajdujące się bezpośrednio nad palnikami.

Producenci płyt gazowo-ceramicznych chwalą się, że do zasilania ich urządzeń potrzeba od 20 do 35W.

Dla wielu osób rozważającym zakup nowego urządzenia do kuchni lub przesiadkę na inną technologię, będzie z pewnością cena. Klasyczne płyty gazowe lub kuchenki dostępne są już od kilkuset złotych. Natomiast zakup płyty indukcyjnej lub gazowo-ceramicznej to czasami wydatek rzędu kilku tysięcy złotych.