Najpiękniejszy region w Turcji: magiczna Marmara

Marcin Wieczorkowski
Malowniczy turecki region Marmara to prawdopodobnie jedyny taki region na świecie - położony na styku dwóch kontynentów i oblany wodami aż trzech różnych mórz - Czarnego, Egejskiego i Marmara. Znajdziemy tu wszystko - zatłoczone kurorty i praktycznie niezamieszkałe wyspy. Fantastyczne plaże i ośrodki narciarskie. Wreszcie - senne rybackie wioski i tętniące życiem metropolie.
fot. Mati Nitibhon / shutterstock fot. Mati Nitibhon / shutterstock

Troja

Legendarne miejsce rozsławione przede wszystkim dzięki powieści Homera oraz poemacie Wergiliusza. Pierwsze wykopaliska prowadzone tutaj już na przełomie XIX i XX wieku doprowadziły naukowców do odkrycia pozostałości tego słynnego miasta. A właściwie? dziewięciu miast - okazało się bowiem, że dokładnie tyle typów osadnictwa powstało w tym miejscu na przestrzeni wieków. Wśród odkopanych obiektów znajdują się m.in. mury miejskie, fundamenty domostw, ruiny teatrów oraz świątyń. To także z tutejszej przystani w podróż do Assos ruszał św. Paweł. Obecnie to stanowisko archeologiczne znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO, a na pamiątkę słynnej bitwy z homeryckiej powieści postawiono tu symbolicznego drewnianego Konia Trojańskiego.

1
fot. jokerpro / shutterstock fot. jokerpro / shutterstock

Sile

Ta położona na wybrzeżu Morza Czarnego miejscowość jest świetną propozycją dla turystów pragnących zrelaksować się na plaży podczas pobytu w Stambule. Często przyjeżdżają tu także sami stambulczycy, choć kurort nie jest tak popularny jak znajdujące się bliżej miasta Wyspy Książęce. Sile słynie nie tylko z pięknych, piaszczystych plaż, ale także dobrych restauracji serwujących ryby i owoce morza. Nie brakuje tu także zabytków - najbardziej spektakularnym jest majestatycznie usytuowany nad wodą zamek, który został wzniesiony w XIV wieku przez Genueńczyków. Miejscowość znana jest także z tradycyjnych zwiewnych strojów - Sile Bezi. Do Sile można dotrzeć bezpośrednim autobusem z azjatyckiej części Stambułu. Podróż - w zależności od natężenia ruchu ulicznego - trwa około półtorej godziny.

2
Jedna z dzielnic wieżowców w Stambule, fot. Ozgur Guvenc / shutterstock.com Jedna z dzielnic wieżowców w Stambule, fot. Ozgur Guvenc / shutterstock.com

Stambuł

Miasto wyjątkowe, bo próżno szukać innego, które położone jest na dwóch różnych kontynentach. Rozpięta pomiędzy Europę i Azję metropolia przyciąga swoją magią równie mocno jak Londyn czy Paryż ? w końcu pod względem liczby zabytków turecki gigant wcale nie ustępuje obu tym miastom, a dodatkowo oferuje nutkę Orientu. Oprócz tak zwanych "must see", jak Hagia Sophia, Błękitny Meczet, Wielki Bazar czy Pałac Topkapi, Stambuł oferuje mnóstwo innych atrakcji - doskonałe muzeum sztuki współczesnej Istanbul Modern, ruchliwy deptak Istiklal czy też fantastyczne życie nocne w licznych modnych knajpkach rozsianych po całym mieście. Nie będą się tu nudzić również turyści podążający szlakiem oryginalnych concept store?ów czy designerskich butików - uważana za jedną z najlepszych w mieście dzielnica Nisantasi w pełni zaspokoi ich wymagania. Zresztą Stambuł jako dawna stolica imperium rozciągającego się od Persji aż po Magreb był od wieków wielkim centrum handlu - przyciąga nie tylko starymi klimatycznymi targowiskami w stylu Egipskiego Bazaru w Sultanahmet, ale także super-nowoczesnymi centrami handlowymi jak ogromny Cevahir Mall czy ekskluzywny City's.

3
fot. Emi Cristea / shutterstock fot. Emi Cristea / shutterstock

Buyukada

To tutaj od wieków udają się zmęczeni wielkomiejską gorączką stambulczycy, aby złapać chwilę wytchnienia od codziennych obowiązków. Także z ogromną nostalgią na kartach swojej autobiograficznej powieści pisał o niej turecki noblista - Orhan Pamuk. Buyukada, czyli po turecku Wielka Wyspa (która faktycznie jest największą częścią składową mini-archipelagu Wysp Książęcych), ma do zaproponowania naprawdę sporo atrakcji. Nie brakuje tu starych klimatycznych willi, piaszczystych plaż (choć w weekendy zatłoczonych) i uroczych knajpek serwujących świeże ryby - a to wszystko zaledwie 30 kilometrów od centrum tej prawie 15-milionowej metropolii. Na Buyukadzie można nacieszyć się również ciszą, głównie dzięki temu, że nie ma tu żadnego ruchu samochodowego. Co ciekawe, przez cztery lata na wyspie mieszkał Lew Trocki. Ze Stambułu na Buyukadę można wygodnie i tanio dotrzeć miejskim promem - koszt to zaledwie ok. 6 zł.

4
fot. Igor Plotnikov / shutterstock.com fot. Igor Plotnikov / shutterstock.com

Iznik

Miasto, znane w starożytności i średniowieczu pod nazwą Nicea, zostało założone w IV wieku przed naszą erą przez Antigonasa - jednego z generałów Aleksandra Wielkiego. To właśnie tutaj odbyły się dwa ważne sobory, z których ten pierwszy (zwołany przez cesarza Konstantyna Wielkiego w 325 roku) wyznaczył kierunek rozwoju chrześcijaństwa. Do dzisiaj zresztą najcenniejszym tutejszym zabytkiem jest świątynia Bożej Mądrości (Hagia Sophia), we wnętrzach której właśnie gromadzili się biskupi. Po zdobyciu miasta przez Turków kościół przerobiony został na meczet Orhana - dobudowano w tym miejscu także medresę i tradycyjne łaźnie. Drugą najbardziej znaną miejscową budowlą jest Zielony Meczet - świątynia swoją nazwę zawdzięcza charakterystycznemu kolorowi kafli, którymi obłożony jest tutejszy minaret. W XVI i XVII wieku Iznik był lokalnym centrum produkcji ceramiki, a pochodzące stąd wyroby zdobiły nawet wnętrza słynnego stambulskiego Błękitnego Meczetu.

5
Fot. muratart / shutterstock Fot. muratart / shutterstock

Bursa

Bez cienia przesady można nazwać ją tureckim Vancouver - podobnie jak w przypadku tej kanadyjskiej metropolii, Bursa malowniczo położona jest między górami, a morzem. Leży u stóp wznoszącej się na wysokość ponad 2500 m n.p.m. góry Uludag oraz zaledwie ok. 25 kilometrów od wybrzeża morza Marmara. Dzięki temu każdy znajdzie tu coś dla siebie -  fani morskich kąpieli mogą udać się na jedną z okolicznych piaszczystych plaż, a zwolennicy sportów zimowych do jednego z najnowocześniejszych w kraju ośrodków narciarskich. Bursa słynie również z bujnej zieleni - w mieście nie brakuje ogrodów i parków, a wokół metropolii rozciągają się sady - od wielu już lat kojarzona jest ono z niezwykle smacznymi brzoskwiniami. Warto pamiętać także o tutejszym dziedzictwie kulturowym - w końcu Bursa była pierwszą stolicą Imperium Osmańskiego. Mieści się tutaj m.in. Zielone Mauzoleum z symbolicznym grobowcem sułtana Mehmeda I, znajdujący się po przeciwnej stronie ulicy piętnastowieczny Zielony Meczet, a także wspaniały kompleks pałacowy.

6
Fot. muratart / shutterstock.com Fot. muratart / shutterstock.com

Edirne

To leżące w pobliżu granicy z Grecją u ujścia rzeki Tundży do Maricy miasto tylko na pierwszy rzut oka może wydawać się prowincjonalne. Pomimo spadku prestiżu i znaczenia strategicznego, Edirne przez prawie sto lat pełniło funkcję stolicy Imperium Osmańskiego, a jego historia sięga II wieku naszej ery. Symbolem czasów dawnej świetności miasta jest przede wszystkim wspaniały meczet Selimiye, uważany za największe dzieło nadwornego architekta aż trzech sułtanów - Sinana. Przez wielu znawców sztuki islamu budowla uważana jest za najpiękniejszą świątynię w całej Turcji, a w 2011 roku wpisana została na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturowego UNESCO. Oprócz tego warto również odwiedzić czternastowieczny meczet Eski (najstarsza turecka budowla w Edirne) oraz zabytkowe tradycyjne łaźnie.

7
fot. Toksave / C.C. by 3.0 fot. Toksave / C.C. by 3.0

Wyspa Avsa

Ta niewielka, poza sezonem zamieszkiwana jedynie przez około dwa tysiące ludzi, wyspa położona jest w południowej części Morza Marmara. Latem tłumnie przybywają tu przede wszystkim stambulczycy, którzy upodobali sobie to miejsce już w latach siedemdziesiątych XX wieku. Popularność Avsy przez ostatnie dekady wcale nie zmalała, dlatego obecnie w sezonie przebywa tu czasami jednocześnie nawet 40 tys. osób. Wyspa, poza fantastycznymi, wręcz idyllicznymi krajobrazami, oferuje także piaszczyste plaże oraz krystalicznie czystą wodę. Wieczorami czas płynie tu niespiesznie w licznych tawernach, w których można spróbować lokalnych przysmaków. Na wyspę w miesiącach wakacyjnych kursują regularne promy ze Stambułu - podróż trwa około 3,5 godziny, a cena biletu waha się od ok. 60 do 80 złotych.

8
fot. gebze.gov.tr fot. gebze.gov.tr

Eskihisar

Niezwykle urokliwa wioska położona na wschodnim wybrzeżu morza Marmara. Jej nazwa w języku tureckim oznacza Starą Fortecę - w istocie, górująca nad miejscowością warownia, pochodząca jeszcze z czasów bizantyjskich, jest najbardziej popularną tutejszą atrakcją turystyczną. Poza nią warto odwiedzić również piękną wiktoriańską willę, w której mieści się muzeum Osmana Hamdiego Beya - wielkiego, dziewiętnastowiecznego tureckiego malarza, założyciela stambulskiego Muzeum Archeologicznego. W okolicy Eskihisaru znajduje się również Park Ptaków i Ogród Botaniczny Bayramoglu-Darica, w którym zgromadzono wiele setek gatunków egzotycznych ptaków oraz roślin pochodzących z różnych, nawet najodleglejszych, zakątków świata.

Do Eskihisaru ze Stambułu można dotrzeć autobusami odjeżdżającymi z położonego w azjatyckiej części miasta dworca Harem lub pociągiem - z dworca Haydarpasa. Podróż w obu przypadkach trwa około półtorej godziny.

9
fot. endermasali / shutterstock.com fot. endermasali / shutterstock.com

Yalova

Położona nad wodami Morza Marmara Yalova niegdyś znana była pod nazwą Helenapolis - nadał ją na cześć swojej matki Heleny sam bizantyjski cesarz Konstantyn, budowniczy tego miasta. Obecnie Yalova słynie z dzielnicy termalnej, uważanej za najlepsze miejsce kąpieli leczniczych w całym kraju. Nieprzypadkowo więc, sporo czasu spędzał tu starzejący się Mustafa Kemal Ataturk. Dzisiaj można nawet zwiedzać jego tutejszą letnią rezydencję, w której znajduje się kolekcja oryginalnych mebli z lat dwudziestych XX wieku. Oprócz tego warto także odwiedzić arboretum Karaca oraz zobaczyć piękny wodospad Sudusen. Do Yalovy ze Stambułu najłatwiej dotrzeć promem odpływającym z przystani Yenikapi - koszt biletu to ok. 30 zł, a podróż trwa półtorej godziny.

10

Zobacz także:

Odkryj 10 hiszpańskich skarbów z listy UNESCO

Akwedukt (Segowia)fot. Marques / shutterstock.com

11